صفحه اصلی فید ارتباط با ما
فارسیالعربیهEnglish

   

تفسیر آیات قرآن کریم – سوره أحزاب – آیه 52 – کتاب تفسیر راهنما – تألیف آیت الله هاشمی رفسنجانی

بازگشت به لیست »

لَا یَحِلُّ لَکَ النِّسَاء مِن بَعْدُ وَلَا أَن تَبَدَّلَ بِهِنَّ مِنْ أَزْوَاجٍ وَلَوْ أَعْجَبَکَ حُسْنُهُنَّ إِلَّا مَا مَلَکَتْ یَمِینُکَ وَکَانَ اللَّهُ عَلَی کُلِّ شَیْءٍ رَّقِیبًا

از این پس نه زنان دیگر برای تو حلال اند و نه این که آنان را به همسرانی دیگر بدل کنی اگرچه زیبایی آنها تو را خوش آید، مگر کنیزی که مالکش شوی و خدا مراقب همه چیز است.


1 - بر پیامبر(ص) روا و جایز نیست که غیر از موارد تعیین شده، همسری انتخاب کند.

لایحلّ لک النساء من بعد

«بعد» ضد «قبل» است (مفردات راغب) و در آیه، معنای «غیر» می دهد. مضاف الیه آن به قرینه معلوم بودن، محذوف است. معنای عبارت چنین است: «غیر از زن هایی که گفته شد، زنان دیگری برای تو حلال نیست».


2 - پیامبر(ص) مجاز نبود که همسران خود را طلاق داده و دیگرانی را جایگزین آنان کند.

لایحلّ لک ... و لا أن تبدّل بهنّ من أزوج


3 - حق انتخاب همسر برای پیامبر(ص)، محدود بوده و او، حق ندارد از آن حدّ بگذرد، هرچند آنان برای آن حضرت خوشایند باشند.

لایحلّ لک النساء من بعد ... و لو أعجبک حسنهنّ


4 - پیامبر(ص) مجاز نبود بر اساس سنّت جاهلی، زنان خود را با همسران دیگران تعویض کند.

لایحلّ لک النساء ... و لا أن تبدّل بهنّ من أزوج

احتمال دارد که مراد از «تبدیل همسران»، طلاق آنها و ازدواج با دیگران باشد و احتمال دارد که اشاره به سنّت جاهلی باشد که مردان، همسران خود را تعویض می کرده اند. برداشت بالا، بنابر احتمال دوم است.


5 - پیامبر(ص)، حالت بشری داشت و در برابر اموری مانند خوشایندی ها، تأثیرپذیر بود.

و لو أعجبک حسنهنّ


6 - نگاه به زن، به قصد ازداوج با او، جایز است.

و لو أعجبک حسنهنّ

از این که خداوند، به پیامبر(ص) فرموده است: «اگرچه زیبایی آنان، برای تو خوشایند باشد»، استفاده می شود که چنین امری، قبل از ازدواج بوده و احتمالاً آن حضرت زنی را می دیده که موجب خوشایندی اش می شده است. این عمل پیامبر(ص) حجت است و می تواند نکته بالا را برساند.


7 - صِرف خوشایندی از چیزی، نمی تواند ملاک انتخاب آن باشد.

لایحلّ لک النساء ... و لا أن تبدّل بهنّ من أزوج و لو أعجبک حسنهنّ


8 - دستور به عدم حلّیت ازدواج پیامبر(ص) با زنانی غیر از همسران موجود و یا تعیین شده، به منظور رفع نگرانی از آنان بوده است.

ذلک أدنی أن تقرّ أعینهنّ ... لایحلّ لک النساء من بعد


9 - مجاز نبودن پیامبر(ص) به طلاق همسران خود و جایگزین کردن دیگران به جای آنان، به خاطر جلب رضایت همسران و اطمینان بخشی به آنان است.

ذلک أدنی أن تقرّ أعینهنّ ... لایحلّ ... و لا أن تبدّل بهنّ من أزوج


10 - بر پیامبر(ص) غیر از همسران تعیین شده، تنها کنیز، حلال و مباح بود.

لایحلّ لک النساء من بعد ... إلاّ ما ملکت یمینک


11 - مالکیت بر انسان برده، جایز و روا است.

إلاّ ما ملکت یمینک


12 - خداوند، همواره بر همه چیز مراقب و نگاهبان است.

و کان اللّه علی کلّ شیء رقیبًا

«رقیب» به معنای حافظ است (مفردات راغب).


13 - هشدار خداوند، به پیامبرش(ص) درباره رعایت حدود تعیین شده در ازدواج

لایحلّ لک النساء من بعد ... و کان اللّه علی کلّ شیء رقیبًا

ذکر «و کان اللّه علی ... رقیباً» پس از بیان حرمت ازدواج جدید برای پیامبر(ص) می تواند هشداری به آن حضرت باشد.


ازدواج

نگاه در ازدواج 6

انتخاب

ملاک انتخاب 7

برده

احکام برده 11; مالکیت بر برده 11

جاهلیت

تعویض همسران در جاهلیت 4; رسوم جاهلیت 4

خدا

مراقبت خدا 12; هشدارهای خدا 13

مالکیت

احکام مالکیت 11

محمد(ص)

اختصاصات محمد(ص) 1، 2، 3، 10; ازدواج مجدد محمد(ص) 2، 9; بشربودن محمد(ص) 5; تأثیرپذیری محمد(ص) 5; حلیت کنیز برای محمد(ص) 10; رضایت همسران محمد(ص) 9; رفع نگرانی از همسران محمد(ص) 8; طلاق همسران محمد(ص) 2، 9; محدوده ازدواج محمد(ص) 1، 3، 8، 9، 13; محمد(ص) و تعویض همسران 4; مسؤولیت محمد(ص) 1، 2، 4; هشدار به محمد(ص) 13

نامحرم

نگاه به نامحرم 6

نگاه

احکام نگاه 6